به گفته محمد شیمشک، وزیر خزانهداری و دارایی، ترکیه در حال نهاییکردن چارچوبی قانونی است که با هدف تقویت تأمین مالی نوسازی شهری و افزایش عرضه مسکن تدوین شده است. این مقررات به صندوقهای سرمایهگذاری املاک ترکیه امکان میدهد مستقیماً در پروژههای ساختوساز املاک سرمایهگذاری کنند؛ تغییری که انتظار میرود فشار بر بازار مسکن را کاهش دهد و دسترسی به مسکن را آسانتر کند.
چارچوب جدید که هیئت بازارهای سرمایه (SPK) تدوین آن را بر عهده دارد، بر ایجاد صندوقهای سرمایهگذاری املاک پروژهمحور (Project REIF) تمرکز دارد. این صندوقها با صندوقهای سنتی سرمایهگذاری املاک تفاوت دارند؛ در عنوان آنها واژه «پروژه» درج میشود و میتوانند مستقیماً در زمین و پروژههای املاک سرمایهگذاری کنند. انتظار میرود این اقدام به کاهش قیمتهای بالای مسکن و نرخ بهره کمک کند؛ عواملی که باعث شدند فروش خانه در ترکیه در سال ۲۰۲۳ به پایینترین سطح طی ۹ سال برسد.
یکی از ویژگیهای اصلی مقررات جدید، سازوکار وثیقهای است که برای کاهش ریسکهای مرتبط با پروژهها برای سرمایهگذاران طراحی شده است. این سازوکار حقوق صندوق را بر اساس قراردادهای مشارکت در درآمد تضمین میکند و چندین راهکار خروج در اختیار سرمایهگذاران میگذارد؛ از جمله فروش یا اجارهدادن ملک تکمیلشده یا تملک آن. این انعطافپذیری با هدف محافظت از سرمایهگذاران در برابر اختلافات احتمالی و اطمینان از سنجیدهبودن تصمیمهای سرمایهگذاری آنها در نظر گرفته شده است.

در حال حاضر، ۱۸۴ صندوق سرمایهگذاری املاک در ترکیه گواهی انتشار تأییدشده دارند و ۱۴۹ صندوق نیز پرتفویی به ارزش تقریبی ۸۲٫۷ میلیارد لیر ترکیه (۲٫۵۷ میلیارد دلار) تشکیل دادهاند. انتظار میرود مقررات جدید تعداد این صندوقها را بهطور چشمگیری افزایش دهد. شیمشک تأکید کرد که ساختار مستحکم این صندوقها مبتنی بر وثیقه، اجرای ایمن پروژههای املاک را تضمین میکند و به سرمایهگذاران امکان میدهد در محیطی امن صاحب خانه شوند.
ذینفعان بر این باورند که این مقررات گرههای مالی را باز میکند، تولید را افزایش میدهد و بازاری پویاتر و در دسترستر برای مسکن ایجاد میکند. انگین کچلی، رئیس انجمن سازندگان استانبول (INDER)، اشاره کرد که نرخهای بهره بالا تأمین مالی را دشوار کرده بود و این مقررات مسیرهای تازهای برای توسعه میگشاید. او با اشاره به تجربههای موفق در آمریکا و بریتانیا، بر اهمیت حمایت از صندوقهای سرمایهگذاری املاک برای اجرای پروژههای جدید تأکید کرد.

این مقررات همچنین به تلاشهای اخیر ترکیه برای تسریع نوسازی شهری میپردازد؛ بهویژه پس از زمینلرزههای ویرانگری که منطقه جنوبشرقی را لرزاند. رئیس یک شرکت سرمایهگذاری پرتفویی بر اهمیت ورود سرمایه نهادی به حوزههای تازه املاک تأکید کرد و گفت این مقررات بخشی تازه در بازار املاک ترکیه ایجاد میکند که در آن سرمایه نهادی میتواند رشد کند. او همچنین به نقش ابزارهای دیگر SPK، مانند اوراق بهادار با پشتوانه دارایی و گواهیهای اجاره، در فراهمکردن زمینه برای سرمایهگذاریهای شفافتر و نهادیتر اشاره کرد.
رئیس یک شرکت سرمایهگذاری هلدینگ، این مقررات را محرکی مهم برای افزایش عرضه مسکن و تحول شهری دانست و به نیاز به منابع مالی جایگزین، در کنار نظام بانکی توسعهیافته ترکیه، اشاره کرد. کارشناس دیگری این مقررات را راه نجاتی برای این بخش، بهویژه خریداران کمدرآمد مسکن، توصیف کرد و از برنامههای خود برای تأسیس صندوقی خبر داد که از تأثیر مثبت این مقررات بر قیمت و دسترسیپذیری مسکن حمایت کند.
مدیرعامل یک صندوق سرمایهگذاری املاک (REIT) تأکید کرد که احیای صندوقهای سرمایهگذاری املاک به حوزههای مختلفی، از جمله تحول شهری، مسکن اجتماعی و رفع کمبود عرضه، کمک خواهد کرد. او خاطرنشان کرد که این مقررات همچنین به اصلاح ناهماهنگیهای قیمت مسکن کمک میکند و از عرضه پایدارتر و قابلمدیریتتر مسکن پشتیبانی خواهد کرد.

در مجموع، مقررات جدید ترکیه برای صندوقهای سرمایهگذاری املاک قرار است با تقویت تلاشها برای نوسازی شهری، افزایش عرضه مسکن و فراهمکردن فرصتهای سرمایهگذاری امن، بازار مسکن را متحول کند. انتظار میرود این طرح سرمایهگذاری نهادی چشمگیری جذب کند، قیمت مسکن را تثبیت کند و به نیازهای فوری کشور در حوزه مسکن پاسخ دهد.
«ابزارهای ساختاریافتهای مانند صندوقهای سرمایهگذاری املاک باید نقشی تعیینکننده در نوسازی شهری ایفا کنند. این صندوقها امکان برنامهریزی جامع شهری و بازتوسعه مناطق در مقیاس بزرگ را فراهم میکنند؛ برخلاف نوسازی محدود بلوکهای ملکی که در مقیاسی کوچک انجام میشود. چنین طرحهایی به بودجه و تأمین مالی قابلتوجهی نیاز دارند و همین امر اهمیت صندوقهای سرمایهگذاری را در پیشبرد این پروژههای تحولآفرین نشان میدهد.»
Cameron Deggin
برای دریافت اطلاعات بیشتر درباره صندوقهای سرمایهگذاری املاک ترکیه و ظرفیت آنها برای شکلدادن به آینده این کشور، لطفاً با ما تماس بگیرید تا با مشاوران متخصص و مدیران صندوق ما در ترکیه گفتگو کنید.