
بهزودی رباتها هنگام ورود مسافران به فرودگاه جدید استانبول، به آنها خوشامد میگویند.
این فرودگاه بزرگ قصد دارد نهتنها از نظر شمار مسافران، بلکه در زمینه فناوریهای پیشرفتهای که سفر را آسان میکنند نیز به یکی از پیشتازان جهان تبدیل شود.
این فرودگاه که در شمال شهر قرار دارد، قرار است بزرگترین فرودگاه جهان باشد. این فرودگاه در ظرفیت کامل میتواند سالانه به ۲۰۰ میلیون مسافر خدماترسانی کند؛ یعنی تقریباً دو برابر فرودگاه بینالمللی هارتسفیلد-جکسون در آتلانتا، جورجیا، که با حدود ۱۰۷ میلیون مسافر در سال، شلوغترین فرودگاه جهان است. این شمار چشمگیر، همراه با دیگر آمار و ارقام (مساحتی برابر با ۷۶ میلیون مترمربع که ۵۵٬۰۰۰ مترمربع از آن به فروشگاههای معاف از عوارض گمرکی اختصاص دارد)، چالشهای لجستیکی خاصی ایجاد میکند.
اینجاست که فناوری وارد عمل میشود. جنک اوجال، مدیرکل ترکیش ایرلاینز در نیویورک، گفت: «فناوری هوشمند شیوه اداره فرودگاهها و پرواز را بهطور چشمگیری تغییر خواهد داد. فرودگاه استانبول به فناوریهای پیشرفتهای مجهز است که همه فرایندهای فرودگاه را سرعت میبخشد و امکانات سفر را برای مسافران فراهم میکند.»
برای این منظور، فرودگاه استانبول از مهندسان و معماران برجسته فرودگاهی جهان دعوت کرد تا به ترکیه، کشوری با جمعیتی رو به رشد و آشنا با فناوری، بیایند و راهکارهای فناورانه را در سامانههای آن پیادهسازی کنند. سامانهها و فناوریهای این فرودگاه را برخی از بزرگترین نامهای مهندسی جهان، از جمله Microfocus، Hitachi و Cisco، پیادهسازی کردهاند؛ فناوریهایی که در اوج پیشرفت قرار دارند. در ادامه با برخی از سامانههای جدید فرودگاه آشنا میشویم و نگاهی هم به آیندهای میاندازیم که هنوز در راه است.

سامانه A-CDM (تصمیمگیری مشارکتی فرودگاهی) به اپراتورهای فرودگاه، خطوط هوایی، شرکتهای خدمات زمینی و نهادهای دولتی امکان میدهد دادههای خود را به اشتراک بگذارند و با مشاهده تصویری یکسان از عملیات، تصمیمهای دقیقی بگیرند. سامانه کنترل و هدایت حرکت زمینی فرودگاه نیز به ایمنتر و سریعتر شدن عملیات زمینی کمک میکند، بهویژه زمانی که دید کم است؛ مثلاً در شب.
اوجال گفت: «برای نمونه، نورپردازی «هوشمند» با بیش از ۴۰٬۰۰۰ چراغ LED، فرایند هدایت بصری را آسانتر میکند و با روشن و خاموش کردن چراغها بر اساس اطلاعاتی که سامانههای نظارت بر محوطه پروازی و ردیابی هواپیماها به اشتراک میگذارند، آگاهی از وضعیت محیط را افزایش میدهد. این کار امکان بهینهسازی مسیر هواپیماها به سمت گیتها و از آنها، روانتر شدن ترافیک و افزایش ایمنی را فراهم میکند.»
این سامانه با همکاری بخش فناوری اطلاعات پلیس ترکیه توسعه یافته و میتواند گذرنامههای ترکیه را با تشخیص اثر انگشت و چهره اعتبارسنجی کند. این یعنی روند پذیرش مسافران سریعتر و کارآمدتر خواهد بود.
این رباتها به استقبال مسافران میروند و به پرسشهایی پاسخ میدهند که همه دوست داریم جوابشان را بدانیم: سرویس بهداشتی کجاست؟ عطر موردعلاقهام را از کجا میتوانم بخرم؟ پروازم بهموقع است؟ آنها پاسخها را با صدا به مسافران اعلام میکنند؛ درست مثل انسانها، اما کارآمدتر.
اوجال گفت: «همه این فناوریها فرودگاه را هوشمندتر، کارآمدتر و ایمنتر میکنند.»
بااینحال، با توجه به رشد فزایندهای که اکنون در حوزه فناوری شاهد آن هستیم، فرودگاه باید گامهای بلندی بردارد تا از دیگران پیشی بگیرد و جایگاه خود را در صدر فهرست پیشرفتهترین فرودگاههای جهان حفظ کند.