By:
Nezir Can
Her yıl milyonlarca ziyaretçi, kültür, yemek, hediyelik eşya veya sadece muhteşem hava olsun, her şey Türk tadı almak için Türkiye'ye gelir. Ancak, ülke dünya genelinde en önemli ürün ihracatçılarından biridir ve dünya genelinde ortalama bir evde, en az bir odada Türkiye’den gelen ürünler bulunma ihtimali yüksektir.
2016 yılında Türkiye, 139 milyar ABD doları değerinde ürün ihraç ederek dünyanın 25. en büyük ihracatçısı olmuştur. Gerçekten de ürünlerini her kıtaya gönderen Türkiye’nin en kârlı ticaret ilişkisi AB ile gerçekleşmektedir.
Türkiye’den ürün ithal eden en büyük üç Avrupa ülkesi Almanya, Birleşik Krallık ve İtalya’dır. 2016 yılında AB’ye yapılan ihracat, 77,2 milyar ABD doları ticaret hacmi oluşturmuştur. Peki, evinizde en muhtemel göreceğiniz Türkiye ürünleri nelerdir?
Türkiye, dünyada yedinci en büyük giyim ihracatçısıdır ve bu şaşırtıcı değildir çünkü ülkeyi ziyaret eden herkes tişört, deri ceket ve kot gibi giysilerin her yerde satıldığını görecektir.
Ayrıca tekstil sektöründe beşinci sırada yer almakta ve birçok doğal pamuk çiftliği sayesinde, bu doğal kaynaktan elde edilen ürünler dünya genelindeki mağazalara kolayca ulaşmaktadır.
Doğal yünden örülen giysiler, halılar ve kilimler (hem makine hem el yapımı) da önemli ihracat kalemlerindendir.
Londra merkezli lüks kadın modası markası Karen Millen, son 20 yıldır en yeni moda giysilerini üretmek için Türkiye’yi kullanmaktadır ve İngiltere merkezli online moda ve güzellik mağazası Asos da on yıldır Türkiye’yi üretim üssü olarak kullanmaktadır.
İngiltere'deki alışveriş caddelerinde Marks and Spencer veya Asda mağazalarındaki giysi reyonlarına göz atarken, etiketlerde "made in Turkey" ibaresini görebilirsiniz.

Koyu ve yoğun yapısıyla, çikolata severler için Nutella, tüm dertlerinizi unutturacak anında tat vermektedir. Bu yüzden 2015'te Türkiye'nin kuzeydoğusunda yaşanan don felaketi, fındık hasadını yok ederken, dünya çapında büyük bir paniğe yol açtı.
Bu olay, dünyanın fındık üretiminde %70 ile Türkiye'ye ne denli bağımlı olduğunu ortaya koydu. Etkilenebilecek bir diğer ürün ise çıtır Ferrero Rocher çikolatalarıydı ancak şans eseri, şirket fındığa olan güçlü bağımlılıklarını önceden görmüş ve bir yıl önce kendi Türk fındık üretim tesislerini satın almıştı.
Fındığın yanı sıra, Türkiye birçok başka kuruyemiş ve kuru meyve ürünü ihraç etmektedir ki bu şaşırtıcı değildir çünkü Türkler sık sık bir paket atıştırarak dünyayı izler.

2017'de Türkiye, domates ihracatında onuncu en büyük ülke olmasına rağmen, Rusya ile yaşanan anlaşmazlık sebebiyle rakamlar %40 düşüş gösterdi. 239,9 milyon ABD doları değerinde küçük kırmızı ve sulu domates ihracatı yapan Akdeniz bölgesindeki Antalya ili, bu ticaretten büyük kazanç sağlamaktadır ve ürünü 46 farklı ülkeye göndermektedir.
Ülkenin ihraç ettiği domateslerin dörtte üçü pizza soslarında ve yemek soslarında kullanılmak üzere püre haline getirilirken, %13’ü konserve edilmiş ve %9’u klasik domates sosu halindedir. Şaşırtıcı bir şekilde Türkiye, en büyük domates üreticisi olan İtalya’ya da domates ihraç etmeye başlamıştır.
Tabii ki herkes, Rusya’nın Türkiye’den domates ithalatını tamamen tekrar başlatmasını ve Türkiye'nin tekrar lider olmasını bekliyor.

2017'nin ilk on ayında Türkiye 844.000 araç ihraç etti. Aslında, Türkiye’de üretilen her on arabadan sekizi yurt dışına gönderiliyor. 1950'lerden beri araba üretimi yapan Türkiye’de, Fiat, Renault ve Toyota dahil tüm önde gelen üreticiler fabrika sahibidir.
Koç Holding ile ortaklık yapan Ford Otosan, 2016 yılında 4 milyar ABD doları ihracat hacmi ile bir numaralı ihracatçı oldu. Onu Fiat’a ait bir girişim olan Tofaş, aynı yıl 3,2 milyar ABD doları ihracatla izledi.
Türkiye ayrıca araç parçaları üretimi ve ihracatında da liderdir; yani işe giderken ya da taksiye binerken, ülkenin yetenekli iş gücünün araç üretiminden faydalanıyor olabilirsiniz.

Buzdolapları, çamaşır kurutma makineleri, çamaşır makineleri ve daha fazlasını içeren beyaz eşya sektöründe, Arçelik'in bir markası olan Beko, özellikle Avrupa Birliği’ne önemli ihracat yapmaktadır. Sektör, ayda ortalama 1 milyon ürünü yurt dışındaki evlere göndermektedir. Diğer marka isimleri arasında Hoover, Hotpoint, Regal ve Siemens yer alır.
Bu sektörün gücünü küçümsemeyin, çünkü dünya evlerindeki beyaz eşya performans taleplerini karşılamak için, Türk üreticiler en sessiz çamaşır makinesini, en az su kullanan bulaşık makinesini ve en az enerji tüketen buzdolaplarını üretmeyi hedeflemektedir. Türk beyaz eşya sektörü Avrupa pazarında güçlü bir konuma sahiptir ve yok olmaya niyeti yoktur.

Türklerin sıcak, tatlı çay içmeye olan tutkusu düşünüldüğünde, çoğu kişi bunun dünya genelinde marketlerde satıldığını varsayar. Ancak 2017 için Türkiye, kendi yetiştirdiği ve çok beğenilen bu ürünü 100’den fazla ülkeye göndermesine rağmen, dünya çay ithalatçıları arasında ilk ona giremedi.
Çin birinci sırada, ardından Sri Lanka ve Kenya geliyor. Türkiye ilk 15 listesinde bile yok, belki de Türkler en iyisini kendileri için saklamak istiyor olabilir.
